Bu makalemizde Windowsun arka plan hizmetlerini veren servislerinden bahsediyor olacağız.Bildiğiniz üzere bu servislerin bir kısmı standart olarak kurulum esnasında konfigüre edilip işletim sisteminin açılışı sırasında otomatik olarak çalıştırılıyorlar.Bazı servislerde kurduğunuz bir takım program ya da Windows hizmetlerine göre aktive ediliyorlar.Bu servislerin bir kısmı donanımsal birtakım işlemleri yürütüp donanımınızın sorunsuz çalışmasını sağlarken, bir kısmı da ağ hizmetlerini yerine getiriyor.Genelde ev kullanıcıları ya da ileri seviye bilgisi olmayan kullanıcılar bu servislerin ne işe yaradığı hakkında bilgi sahibi değiller.Dolayısıyla genelde bu kullanıcıların servisleri kurcalaması sistemlerinin işleyişi açısından problemler yaratabilir.Bu makalede bu servislerin birer birer ne olduklarını inceleyip üzerlerinde konusup daha fazla bilgi sahibi olacağız.
Servislere bakmadan önce bilmemiz gereken birkaç ufak ayrıntıdan bahsedelim.Öncelikle bilgisayarınızda bu servislerle ilgili değişiklik yapmak istiyorsanız muhakkak administrator ya da admin yetkilerine sahip bir kullanıcıyla sisteme login olmuş olmanız gerekiyor.Servisler konsolunu açmak için de Bilgisayarım üzerine sağ tuş tıklayıp Manage tabının altından ya da Başlat/Çalıştır kısmına services.msc yazmanız gerekiyor.
Evet servisler konsolu karşımıza geldi.Bu pencerede servislerele ilgili bilgilerin göründüğü bi takım yerleri görüyoruz.Bu kısımda ?Name? servisin ismini ?Description? servisin yaptığı görevle ilgili bilgiyi ?Status? servisin o anda çalışıp çalışmadığını ?Startup Type? ise servisin işletim sistemi açıldığında hangi konumda olacağını belirtir. Bu kısmı servislerin üzerindeki ayarlar kısmından daha ayrıntılı göreceğiz.
Çalışan servisin üzerinde sağ tuşla tıkladığımızda karşımıza Start Stop Pause Resume Restart seçenekleri geliyor.Bu seçeneklerden Start servisi başlatırken Stop kapatmaya Pause servisi geçici olarak durdurmaya Resume çalışmaya devam etmesine Restart ise servisin kapatılıp yeniden açılmasına olanak tanıyacaktır.
Yine aynı menüden Özelliklere girdiğimiz taktirde karşımıza aşağıdaki ekran çıkacaktır.
Bu menüde bizim için önem taşıyan Startup Type kısmıdır.Burdan servisin işletim sistemi açıldığında otomatik mi açılacak yoksa manuelde mi kalacak yoksa hiçbir zaman çalıştırılmayacakmı gibi ayarlarını yapabiliyoruz.Genelde ne işe yaradığını bilmediğimiz servisleri Disable etmemekte fayda vardır.Bir sonraki menü olan ?Log On? kısmına geldiğimizde sistem açılışta servisleri kullanırken System Account ya da User Account arasında seçimini yapar.Tabi ki bu ayarı da yani bu seçimi yapmak ta bize kalmış.
Seçenek Local System Account olarak kaldığında ki hemen hemen tüm servislerin kullandığı budur servisler Sistem kullanıcısıyla açılış yaparlar.Eğer alt seçenekteki This Account seçeneği seçilir ve gerekli User ve Password girilirse birdahaki açılışta servis girlimiş olan kullanıcıyla açılışını yapar.Normal kullanıcı girişiyle servislerin çalıştırılması birtakım kısıtlamaların ortadan kalkmasına mesela Dosya Paylaşımının açılmasına imkan verebilir.
Bir sonraki menüde Recovery kısmını görüyoruz.Bu menüde Servisin herhangi bir problemle karşılaşıp çalışamadığında ne yapması gerektiğine karar veriyoruz. First Failure kısmında hatayla ilk karşılaşıldığı andaki yapılacak işlemi seçiyoruz.Take No Action dediğimizde servis herhangi bir işlem yapmayacak , Restart The Service dediğimizde servis kendini kapatıp açacak Run a File dediğimizde belirlemiş olduğumuz bir dosya çalıştırılacak ve Reboot The Computer dediğimizde ise işletim sistemimiz restart edilecektir. İşte bazı virüslerin bilgisayarımızı otomatik olarak restart ediyor olması bu kısımdan kaynaklanıyor.Bunu da ilgili servisi anlatırken sizlere aktarıyor olacağım.Recovery kısmında son olarak en alt kısımda Reset Fail Counter after ibaresini görmektesiniz.Bu kısımdan hata sayısının silinmeden önce servisin doğru çalışması gereken gün sayısını girmekteyiz, bir alt kısımdaki Restart Service after kısmından da hata anında sisteminizin kaç dakika içinde restart edileceğinin değerini giriyoruz.
Yukarıda gördüğünüz ve ayarlar kısmının son menüsü olan Dependancies kısmından ilgili servisin çalışabilmesi için hangi diğer servislere ihtiyaç duyduğunu ya da bir alt kısımdan bu servise ihtiyaç duyan servislerin listesini görebiliyoruz.Bu kısımlarda herhangi bir ayar değişikliği yapmamız sözkonusu değil,sadece bilgi almak için kullanabiliyoruz.
Kullanılan Servisler
· Alerter : Bu servis seçilen kullanıcılara Network Yöneticileri tarafından gönderilmiş olan uyarıları görüntüler
· Application Management : Network ortamında policyler üzerinden program yüklemenize olanak tanır.Assign Publish Remove işlemleri bu servis sayesinde uygulamaya konur.
· Automatic Updates : Microsoftun sunmuş olduğu www.windowsupdate.com sitesinden gerekli güncellemeleri otomatik olarak yapmanızı sağlayan servistir.
· Background Intelligent Transfer Service: İşletim sisteminiz çalışırken arka planda download yapmanızı sağlar.Örneğin SUS Server kurulu ortamlarda makinanın SUS ile görüşebilmesi için bu servise ihtiyaç vardır.
· Clipbook : Bilgisayarda kullandığınız Clipboarda diğer bilgisayarların ulaşabilmesini sağlar.
· COM+ Event System : Bu servisin işlevi, COM (Component Object Model) bileşenlerinin kaydı sırasında otomatik 'event' dağıtımı sağlayan SENS'i (System Event Notification* Service) desteklemektir.
· Computer Browser :Networke bağlı olan makinalarınızın listesini tutar, günceller.
· DHCP Client : Dhcp Serverdan IP adresi almanızı sağlayan servistir.
· Distributed File System: Networkteki mantıksal sürücülerin yönetimini sağlar.
· Distibuted Link Tracking Client : Ntsf harddiskler arasındaki dosya aktarımını kontrol eder.
· Distributed Link Tracking Server:Ntfs harddisklerde taşınan dosyaların domain tarafından takip edilebilmesini sağlar.
· Distributed Transaction Cordinator: İki ya da daha fazla veritabanı arasındaki dosya transfer işlemlerini kontrol eder.
· DNS Client : Sistemdeki DNS isimlerini çözer ve cahce üzerinde tutmanızı sağlar.
· Event Log: İşletim sisteminizle ilgili bilgi,uyarı ve hata mesajlarının görüntülenmesini sağlar.
· Fax Service: Fax alıp göndermenizi sağlar.
· File Replication: Birden fazla sunucu üzerinde dosya replikasyonunu senkronize eder.
· Indexing Service:Klasörlerin içeriğini inceleyerek arama sonuçlarına daha çabuk ulaşmanızı sağlar.
· HID : Klavyeler, uzaktan kumandalar ve diğer multimedya aygıtlarında bulunan özel işlevlere atanmış düğmelerin (HID) aktif hale getirilip çalıştırılmalarına olanak verir.
· Internet Connection Sharing :Ev kullanıcılarının birden fazla bilgisayarı Nat,Dns,Dhcp gibi servisleri kullanırmışçasına internete çıkarır.
· Intersite Messaging : Advanced Server Sitelar arasında mesajlaşmayı sağlar.
· IPSec Policy Agent : IP güvenlik politikası yönetimi işlevine ek olarak, ISAKMP/Oakley (IKE) ve İP güvenlik sürücüsünü yükler.
· Kerberos Key Distribution Center : Sunucu istemci arası servis biletleri oluşturarak kullanıcıların logon işlemlerini yapar.
· Logical Disk Manager: Sabit disk sürücülerini algılama ve izleme görevini yürüterek, gerekli ayarların yapılabilmesini sağlayan Logical Disk Manager Administrative Service için gerekli bilgileri hazırlar.
· Messenger: Uyarı servisi ya da yöneticiler tarafından gönderilmiş mesajları görüntüler.
· Netlogon : Bilgisayarınızı domain ortamında tanıtır.
· Network Connections: Network and dial-up connections klasörünüzdeki bağlantıları düzenler ve çalıştırır.
· Network DDE: Dynamic Data Exchange için güvenlik ve bilgi akışı sağlar.Günümüzde kullanım dışı sayılabilir.
· NT LM Security Support Driver: RPC kullanan servisler ve programlar için güvenliği sağlar.
· Performance Logs and Alert :Donanım performansını görüntüleyebilmeniz için çalışması gereken bir servistir.
· Plug ?n Play : Makinanıza taktığınız donanımı otomatik olarak tanıyıp sisteminize yükleyen servistir.
· Print Spooler : Yazıcınıza gönderilecek olan datanızı hafızaya yükler.
· QoS RSVP : Quality Of Service kullanıldığında yeterli bandwithin verilebilmesini sağlar.
· Remote Access Connection Manager: Network bağlantısı yaratır.
· Remote Procedure Call: Makinanızdaki birçok servisin çalışabilmesi için gereklidir.Kapatmanız halinde işletim sisteminiz kullanım dışı kalacaktır.(Blaster Worm saldırıları direk buservis üzerine olmaktadır)
· Remote Procedure Call Locator: RPC servis veritabanını kontrol eder.
· Remote Registry Service : Uzaktan registry kontrolü sağlar.Güvelik açığı sayılabilir.
· Removable Storage : Dışarıdan takacağınız Mp3 player zip drive gibi aygıtların çalışabilmesi için kullanılan bir servistir.
· Routing and Remote Access: Bilgisayarınıza uzaktan erişimin sağlanabilmesi ve router olarak konfigüre edebilmenizi sağlayan bir servistir.
· Run as Service: Birtakım komutları farklı bir kullanıcı yetkisiyle çalıştırabilmenizi sağlayan servistir.
· Security Accounts Manager: Lokal kullanıcı hesaplarının güvenlik bilgilerini tutar.
· Server: RPC desteği sağlarken printer ve dosya paylaşımı için gereken bir servistir.
· Smart Card: Sişsteminize takılı olan smart kart okuyucdan gerekli datayı okumanızı sağlar.
· System Event Notification: Logon network ve güç yönetimiyle ilgili durumların incelenmesini sağlar,Com+ öğelerine gerekli uyarıları yapar.
· Task Scheduler: Belirlediğiniz bir zamanda yine belirlediğiniz bir programın çalışmasını sağlar.
· TCP/IP Netbios Helper Service: Lmhosts dosyaları üzerinden host namelerin tanınmasını sağlayan servistir.
· Telnet: Remote bir kullanıcının bağlandığı bilgisayarda standart konsolları komut sistemi üzerinden kullanabilmesine imkan tanıyan bir servistir.
· Terminal Services: Networkteki makinaların diğer makinaların masaüstlerine sanal olarak ulaşmalarını ve kontrol etmelerini sağlayan bir sistemdir.
· Uninterruptable Power Supply : Bilgisayara bağladığınız kesintisiz güç kaynağını kontrol eden servistir.
· Utility Manager: Engelliler için kullanılan accesibility programlarını kontrol eder.
· Windows Installer: Msi pakatleri içindeki verilen bilgiye göre yükleme onarma ve program silme işlemlerini yürütür.
· Windows Management Instrument: İşletim sistemi üzerinde bilgisayar yönetim araçlarının çalışabilmesi için gerekli bilgilerin alınmasını sağlar.
· Windows Management Instrument Driver Extensions: Aynı servisin sürücüler hakkında bilgi toplamasını sağlar.
· Windows Time: Bilgisayarınızın saatinin diğer bir bilgisayarla senkronize edilmesini sağlar.
· Wireless Configuration: Wireless bağlantıların authentication işlemlerinin yapılmasını sağlar.
· Workstation: Network bağlantılarının yapılabilmesi için gerekli olan bir servistir.
|